Podatek od gier hazardowych online – legalność i rozliczenie

Legalny i nielegalny hazard online w Polsce

Na gruncie aktualnych przepisów podstawowe znaczenie ma ustalenie, czy gra internetowa jest urządzana przez podmiot uprawniony. Zgodnie z art. 29a ustawy o grach hazardowych zakazane jest uczestniczenie w grach hazardowych urządzanych przez sieć Internet przez podmioty, które nie wykonują monopolu państwa albo działają bez wymaganej koncesji, zezwolenia lub zatwierdzenia.

W praktyce oznacza to, że nie wystarczy, aby strona internetowa była dostępna po polsku albo przyjmowała płatności od osób z Polski. Trzeba sprawdzić, czy dany rodzaj gry może być oferowany online i czy organizator znajduje się w wykazie legalnych podmiotów. Kasyno internetowe, obejmujące m.in. gry na automatach, gry w karty, gry cylindryczne i gry w kości, jest w Polsce objęte monopolem państwa i może być prowadzone online wyłącznie przez podmiot wykonujący ten monopol. Zakłady wzajemne przez Internet mogą natomiast oferować tylko podmioty posiadające właściwe zezwolenie.

Ministerstwo Finansów prowadzi publiczne wykazy legalnych domen oraz rejestr domen służących do oferowania gier hazardowych niezgodnie z ustawą. Przed dokonaniem wpłaty warto sprawdzić domenę na stronach administracji skarbowej. Korzystanie z VPN, zagranicznego rachunku płatniczego albo konta założonego na zagraniczny adres nie usuwa ryzyka, jeżeli faktycznie bierzesz udział w grze z terytorium Polski.

Co grozi za udział w nielegalnej grze hazardowej online?

Uczestnictwo w nielegalnej grze hazardowej może rodzić odpowiedzialność karnoskarbową. Art. 109 Kodeksu karnego skarbowego przewiduje grzywnę do 120 stawek dziennych dla osoby, która uczestniczy w grze hazardowej urządzanej lub prowadzonej wbrew przepisom ustawy albo warunkom koncesji lub zezwolenia. Dodatkowo art. 107 § 2 K.k.s. odnosi się do udziału na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zagranicznej grze hazardowej lub zagranicznym zakładzie wzajemnym.

W razie skazania istotne znaczenie ma także art. 30 § 5 K.k.s., który pozwala orzec przepadek wygranej uzyskanej z nielegalnej gry. Dla gracza oznacza to, że problemem nie jest wyłącznie ewentualny podatek. W grę wchodzi także postępowanie karnoskarbowe, utrata środków i konieczność wyjaśniania pochodzenia przelewów.

Jeżeli sprawa została już ujawniona albo organ celno-skarbowy dysponuje dokumentacją przelewów, historią konta gracza lub informacjami od operatora płatności, sytuacja wymaga indywidualnej oceny. Uczestnik nielegalnej gry online może rozważyć czynny żal w sprawach KKS, ale skuteczność takiego działania zależy od momentu jego złożenia, treści zawiadomienia i tego, czy organ nie miał już wyraźnie udokumentowanej wiadomości o czynie.

Czy od nielegalnej wygranej płaci się PIT?

Jeżeli wygrana pochodzi z czynności zakazanej, zastosowanie może mieć art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT. Zgodnie z tym przepisem ustawy o PIT nie stosuje się do przychodów wynikających z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Innymi słowy, podatek dochodowy nie legalizuje pieniędzy uzyskanych z nielegalnej gry hazardowej.

Takie stanowisko prezentowano już w interpretacjach podatkowych dotyczących gier internetowych prowadzonych przez zagraniczne kasyna online. W interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 31 lipca 2009 r., nr ITPB1/415-434/09/MR, wskazano, że wygrana z udziału w grze penalizowanej przez przepisy karnoskarbowe nie może być objęta regulacjami ustawy o PIT. Wniosek pozostaje aktualny co do zasady: jeżeli przychód wynika z czynu zakazanego i podlega przepadkowi, nie rozlicza się go jak zwykłej legalnej wygranej.

Nie należy jednak rozumieć tego jako korzystnej alternatywy podatkowej. Brak PIT nie oznacza braku konsekwencji. Gracz może ponosić odpowiedzialność karnoskarbową, a wygrana może zostać zajęta lub objęta przepadkiem. Dodatkowo przy większych kwotach trzeba liczyć się z pytaniami o źródło pochodzenia środków.

Legalna gra za granicą a polski rezydent podatkowy

Inaczej wygląda sytuacja osoby, która faktycznie uczestniczy w grze podczas pobytu za granicą, w państwie, w którym dana gra jest legalna i organizowana przez uprawniony podmiot. Art. 107 § 2 K.k.s. penalizuje udział w zagranicznej grze hazardowej lub zagranicznym zakładzie wzajemnym na terytorium Polski, dlatego przy grze prowadzonej legalnie za granicą i przy faktycznym uczestnictwie poza Polską zasadniczo odpada ten element odpowiedzialności.

Nie kończy to jednak analizy podatkowej. Polski rezydent podatkowy, czyli osoba mająca w Polsce miejsce zamieszkania dla celów podatkowych, podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Obejmuje on co do zasady dochody osiągnięte zarówno w Polsce, jak i za granicą. Podobny mechanizm rezydencji podatkowej pojawia się też przy sprzedaży nieruchomości za granicą a PIT. Jeżeli więc wygrana jest legalna, trzeba ustalić, czy korzysta ze zwolnienia podatkowego, czy powinna zostać opodatkowana w Polsce.

Podobny kierunek wynikał z interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 14 grudnia 2016 r., nr 2461-IBPB-2-2.4511.868.2016.1.MMA, dotyczącej udziału polskiego rezydenta w turniejach pokera online na Malcie. Organ wskazał, że dochody z wygranej osiągniętej na Malcie przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce podlegają opodatkowaniu według polskich przepisów, o ile nie ma zastosowania zwolnienie.

Kiedy wygrana z gry online jest zwolniona z PIT?

Ogólne zasady opodatkowania wygranych w konkursach i grach reguluje art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy PIT, który przewiduje 10% zryczałtowany podatek od wygranych, jeżeli nie ma zastosowania zwolnienie. W przypadku legalnych gier hazardowych kluczowy jest jednak art. 21 ust. 1 pkt 6a ustawy PIT.

Przepis ten zwalnia z PIT wygrane w grach liczbowych, loteriach pieniężnych, grze telebingo, zakładach wzajemnych, loteriach promocyjnych, loteriach audioteksowych i loteriach fantowych, jeżeli jednorazowa wartość wygranej nie przekracza 2280 zł. Zwolnienie dotyczy gier urządzanych i prowadzonych przez uprawniony podmiot na podstawie przepisów obowiązujących w państwie członkowskim Unii Europejskiej albo w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Ten sam przepis obejmuje również wygrane w grach na automatach, grach w karty, grach w kości, grach cylindrycznych, grach bingo pieniężne i grach bingo fantowe, jeżeli są one urządzane i prowadzone przez uprawniony podmiot na podstawie przepisów o grach hazardowych obowiązujących w państwie UE lub EOG. W praktyce oznacza to, że legalność organizatora i państwo, w którym gra jest urządzana, mają zasadnicze znaczenie.

Jeżeli wygrana nie mieści się w zwolnieniu, co do zasady należy rozważyć 10% PIT. W Polsce podatek od wygranych pobiera zwykle płatnik, czyli organizator gry. Przy zagranicznym organizatorze taki mechanizm może nie zadziałać, dlatego podatnik powinien zachować dokumenty potwierdzające rodzaj gry, miejsce uczestnictwa, status organizatora, kwotę wygranej i ewentualny podatek pobrany za granicą.

Podatek od gier a PIT od wygranej

Warto odróżnić dwa różne zagadnienia. Podatek od gier jest daniną obciążającą organizatora gier hazardowych, a nie zwykłego gracza. Gracz powinien natomiast ustalić, czy jego wygrana jest legalna i czy po jego stronie powstaje obowiązek w PIT. W praktyce pomylenie tych dwóch podatków prowadzi do błędnych wniosków, zwłaszcza przy grach online organizowanych przez zagraniczne platformy.

Jeżeli gra była legalna i organizator działał jako polski płatnik, gracz najczęściej nie musi samodzielnie obliczać podatku od wygranej. Jeżeli natomiast wygrana pochodzi od zagranicznego organizatora, trzeba odrębnie sprawdzić, czy istnieje zwolnienie, czy podatek został pobrany za granicą oraz czy należy wykazać przychód w polskim rozliczeniu.

Jak sprawdzić, czy gra internetowa jest legalna?

Przed założeniem konta lub dokonaniem wpłaty warto wykonać kilka prostych czynności:

• sprawdzić, czy domena znajduje się w wykazie legalnych podmiotów publikowanym przez Ministerstwo Finansów,
• zweryfikować, czy domena nie figuruje w Rejestrze Domen Służących do Oferowania Gier Hazardowych Niezgodnie z Ustawą,
• ustalić, jaki rodzaj gry jest oferowany: zakłady wzajemne, loteria, gra w karty, automaty, ruletka albo inna gra cylindryczna,
• zachować regulamin gry, potwierdzenia wpłat, wypłat i informacje o licencji organizatora,
• nie zakładać, że sama zagraniczna licencja wystarczy do legalnego oferowania gry osobom przebywającym w Polsce.

Jeżeli nie da się ustalić, kto jest organizatorem gry, gdzie jest ona urządzana i na jakiej podstawie prawnej działa platforma, udział w takiej grze wiąże się z wysokim ryzykiem prawnym i podatkowym.

FAQ

Czy każda wygrana z kasyna online jest opodatkowana?

Nie. Najpierw trzeba ustalić, czy gra była legalna. Wygrana z nielegalnej gry może nie podlegać PIT, ale może zostać objęta przepadkiem i może wiązać się z odpowiedzialnością karnoskarbową. Legalne wygrane mogą być zwolnione z PIT albo opodatkowane 10% podatkiem.

Czy zagraniczna licencja kasyna wystarczy, żeby gra była legalna w Polsce?

Nie zawsze. Dla osoby przebywającej w Polsce kluczowe znaczenie mają polskie przepisy o grach hazardowych. Sama licencja wydana za granicą nie oznacza automatycznie, że platforma może legalnie oferować grę osobom grającym z terytorium RP.

Czy muszę wykazać w PIT wygraną z legalnej gry w UE?

To zależy od rodzaju gry, kwoty wygranej i statusu organizatora. Część legalnych wygranych w UE lub EOG korzysta ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 6a ustawy PIT. Jeżeli zwolnienie nie obejmuje danej wygranej, trzeba sprawdzić obowiązek zapłaty 10% podatku.

Czy urząd może zakwestionować przelew z zagranicznej platformy hazardowej?

Tak. Przelew może stać się podstawą pytań o źródło pochodzenia środków, legalność platformy, miejsce uczestnictwa w grze i sposób rozliczenia podatku. Warto zachować dokumenty potwierdzające status organizatora i okoliczności uzyskania wygranej.

Czy można uniknąć odpowiedzialności, składając czynny żal?

Czynny żal może być przydatny w niektórych sprawach karnoskarbowych, ale nie działa automatycznie. Znaczenie ma m.in. moment złożenia zawiadomienia, ujawnienie istotnych okoliczności i to, czy organ miał już udokumentowaną wiadomość o czynie.

Podsumowanie

Podatek od gier hazardowych online trzeba analizować razem z legalnością samej gry. Jeżeli gracz uczestniczy z Polski w nielegalnej platformie hazardowej, zasadniczym problemem jest odpowiedzialność karnoskarbowa i możliwy przepadek wygranej, a nie zwykłe rozliczenie PIT. Jeżeli natomiast gra jest legalna, należy ustalić, czy wygrana jest objęta zwolnieniem, limitem 2280 zł albo 10% podatkiem od wygranych.

Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest weryfikacja domeny i statusu organizatora przed rozpoczęciem gry. Po uzyskaniu wygranej warto zachować pełną dokumentację, zwłaszcza gdy organizator działa za granicą, a gracz jest polskim rezydentem podatkowym.

Źródła

• Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, w szczególności art. 29a oraz przepisy o monopolu państwa i legalnych grach internetowych: tekst jednolity w ISAP.
• Ustawa z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy, w szczególności art. 107, art. 109 i art. 30 § 5: tekst jednolity w Dzienniku Ustaw.
• Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 21 ust. 1 pkt 6a i art. 30 ust. 1 pkt 2: tekst jednolity w ELI.
• Ministerstwo Finansów, wykaz legalnych podmiotów oferujących gry hazardowe przez Internet: Legalny hazard.
• Rejestr Domen Służących do Oferowania Gier Hazardowych Niezgodnie z Ustawą: hazard.mf.gov.pl.
• Interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 31 lipca 2009 r., nr ITPB1/415-434/09/MR.
• Interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 14 grudnia 2016 r., nr 2461-IBPB-2-2.4511.868.2016.1.MMA.
• Interpretacja Dyrektora KIS z 27 listopada 2017 r., nr 0114-KDIP3-3.4011.457.2017.1.JK3.