Sprowadzenie auta z zagranicy – akcyza, stawki i zwolnienia

Masz podobny problem prawny?

Opisz sprawę i otrzymaj wycenę porady od prawnika. Samo zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Pracujemy 7 dni w tygodniu

Kiedy sprowadzenie auta z zagranicy powoduje obowiązek zapłaty akcyzy?

Akcyza od samochodu osobowego nie wynika z samego faktu posiadania auta, ale z wykonania czynności wskazanych w ustawie o podatku akcyzowym. Zgodnie z art. 100 ustawy o podatku akcyzowym opodatkowaniu podlega przede wszystkim import samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej w Polsce, nabycie wewnątrzwspólnotowe takiego samochodu oraz pierwsza sprzedaż na terytorium kraju samochodu niezarejestrowanego w Polsce.

Za samochód osobowy uważa się pojazdy objęte zasadniczo pozycją CN 8703, przeznaczone głównie do przewozu osób, w tym samochody osobowo-towarowe typu kombi oraz samochody wyścigowe. Samochód osobowy sam w sobie nie jest wyrobem akcyzowym, ale ustawa przewiduje opodatkowanie określonych czynności dotyczących takich pojazdów.

W praktyce obowiązek akcyzowy pojawia się najczęściej wtedy, gdy kupujący sprowadza auto z Niemiec, Francji, Holandii, Belgii, USA, Szwajcarii albo Wielkiej Brytanii i chce je następnie zarejestrować w Polsce. Osobnym przypadkiem są zmiany konstrukcyjne pojazdu zarejestrowanego jako inny niż osobowy, które powodują zmianę rodzaju pojazdu na samochód osobowy. Więcej o tej sytuacji wyjaśnia artykuł akcyza po zmianach konstrukcyjnych.

Akcyza może być należna również przy nabyciu albo posiadaniu samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej w kraju, jeżeli nie można ustalić, że podatek został zapłacony w należnej wysokości. Dlatego przed zakupem auta już znajdującego się w Polsce warto sprawdzić dokumenty akcyzowe i numer VIN w dostępnych usługach Krajowej Administracji Skarbowej. Jeżeli problem ujawnił się dopiero po zakupie od sprzedawcy, pomocny może być osobny poradnik: samochód z komisu bez opłaconej akcyzy.

Kto płaci akcyzę za samochód sprowadzony z zagranicy?

Podatnikiem akcyzy jest podmiot, który dokonuje czynności opodatkowanej. Może to być osoba fizyczna, spółka, inna osoba prawna albo jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej. Przy typowym zakupie auta w innym państwie UE podatnikiem jest nabywca, który nabył prawo do rozporządzania samochodem jak właściciel i sprowadza auto do Polski.

Jeżeli transport zorganizował inny podmiot, ale własność ekonomiczna pojazdu przeszła na kupującego, sama organizacja przewozu nie przesądza jeszcze o tym, kto jest podatnikiem. Liczy się to, kto nabył prawo do rozporządzania samochodem jak właściciel oraz z jaką czynnością ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego.

Przy imporcie spoza Unii Europejskiej obowiązek podatkowy jest powiązany z powstaniem długu celnego. W takim przypadku obok akcyzy mogą pojawić się również cło i VAT importowy, dlatego warto oddzielić rozliczenie akcyzy od pozostałych należności celno-podatkowych. Od tych rozliczeń należy odróżnić skutki podatkowe późniejszej sprzedaży auta po leasingu.

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy?

Moment powstania obowiązku podatkowego zależy od rodzaju czynności. Przy imporcie samochodu osobowego obowiązek powstaje zasadniczo z dniem powstania długu celnego. Przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym najczęściej będzie to dzień przemieszczenia samochodu na terytorium Polski, jeżeli prawo do rozporządzania nim jak właściciel zostało nabyte wcześniej.

Jeżeli nabycie prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel następuje już po przywiezieniu auta do Polski, obowiązek podatkowy może powstać później, według reguł z art. 101 ustawy. W nietypowych przypadkach, np. gdy samochód znajduje się już w kraju, a nie można ustalić zapłaty akcyzy, znaczenie może mieć dzień nabycia albo zgłoszenia posiadania pojazdu.

To ważne, ponieważ od dnia powstania obowiązku podatkowego liczy się terminy na złożenie deklaracji i zapłatę podatku. Jeżeli termin został przekroczony, w niektórych sytuacjach warto rozważyć złożenie czynnego żalu, szerzej opisanego w artykule złożenie czynnego żalu.

Deklaracja AKC-US, terminy i zapłata akcyzy

Przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego podatnik składa deklarację uproszczoną AKC-US. Termin na złożenie deklaracji wynosi co do zasady 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, nie później jednak niż w dniu rejestracji samochodu w Polsce. Zapłata akcyzy powinna nastąpić w terminie 30 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, również nie później niż w dniu rejestracji.

Deklarację można złożyć przez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych. Przedsiębiorcy są zobowiązani do składania deklaracji elektronicznie. Osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej może w praktyce korzystać z formy elektronicznej, a w określonych przypadkach także z papierowej, zwłaszcza gdy przeszkody techniczne uniemożliwiają złożenie dokumentu przez PUESC.

Inaczej wygląda rozliczenie przy pierwszej sprzedaży samochodu na terytorium kraju. W takim przypadku ustawa przewiduje deklaracje podatkowe w sprawie akcyzy za okresy miesięczne oraz termin do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. Ten model rozliczeń ma znaczenie głównie dla podmiotów handlujących samochodami.

Stawki akcyzy od samochodów osobowych w 2026 r.

Aktualne stawki akcyzy dla samochodów osobowych wynikają z art. 105 ustawy o podatku akcyzowym. Podstawowa zasada jest prosta: im większa pojemność silnika spalinowego, tym wyższa stawka. Ustawa przewiduje jednak preferencje dla części pojazdów hybrydowych.

• 18,6% podstawy opodatkowania – dla samochodów osobowych o pojemności silnika powyżej 2000 cm³;
• 3,1% podstawy opodatkowania – dla pozostałych samochodów osobowych, jeżeli nie stosuje się stawki preferencyjnej ani zwolnienia;
• 9,3% podstawy opodatkowania – dla określonych hybryd o pojemności silnika spalinowego powyżej 2000 cm³, ale nie wyższej niż 3500 cm³;
• 1,55% podstawy opodatkowania – dla określonych hybryd bez ładowania z zewnętrznego źródła, o pojemności silnika spalinowego do 2000 cm³.

Podstawą opodatkowania nie zawsze jest ta sama wartość. Przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym zasadniczo punktem wyjścia jest kwota, którą podatnik jest obowiązany zapłacić za samochód. Przy imporcie znaczenie ma wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli cena z dokumentów odbiega od wartości rynkowej, organ może badać, czy podstawa opodatkowania została ustalona prawidłowo.

Zwolnienia od akcyzy przy sprowadzeniu auta

Najczęściej omawianym zwolnieniem jest zwolnienie dla mienia przesiedleńczego z art. 110 ustawy o podatku akcyzowym. Może ono dotyczyć osoby fizycznej, która przybywa do Polski na pobyt stały albo wraca z czasowego pobytu z państwa członkowskiego UE i przywozi samochód przeznaczony do użytku osobistego.

Aby skorzystać z tego zwolnienia, trzeba spełnić łącznie warunki ustawowe. Samochód powinien służyć do użytku osobistego w poprzednim miejscu pobytu przez co najmniej 6 miesięcy przed zmianą miejsca pobytu. Podatnik musi przedstawić dowód potwierdzający ten fakt, a pojazd nie może zostać sprzedany, wynajęty ani oddany do używania osobie trzeciej przez 12 miesięcy od dnia przywozu do Polski.

Dodatkowo samochód powinien być nabyty albo dopuszczony do obrotu zgodnie z przepisami podatkowymi państwa, w którym podatnik miał miejsce zamieszkania. Przy przywozie z terytorium państwa członkowskiego UE istotny jest także termin przywozu – samochód powinien zostać przywieziony przed upływem 12 miesięcy od dnia osiedlenia się osoby fizycznej w Polsce.

Ustawa definiuje miejsce stałego pobytu przez kryterium co najmniej 185 dni w roku kalendarzowym oraz więzi osobiste i zawodowe. Jeżeli więzi osobiste i zawodowe wskazują na różne państwa, ocena wymaga analizy całokształtu okoliczności. TSUE w sprawie C-156/04 podkreślał, że należy badać m.in. fizyczną obecność osoby i rodziny, mieszkanie, miejsce pracy oraz interesy majątkowe.

Poza mieniem przesiedleńczym zwolnienie obejmuje także samochody osobowe stanowiące pojazdy elektryczne oraz pojazdy napędzane wodorem w rozumieniu ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych. Do 31 grudnia 2029 r. obowiązuje również zwolnienie dla określonych pojazdów hybrydowych w rozumieniu tej ustawy, o pojemności silnika spalinowego równej 2000 cm³ lub niższej.

Nie należy mylić zwolnień dotyczących samochodów osobowych z innymi mechanizmami akcyzowymi. Przykładowo zwrot akcyzy dla rolników dotyczy zasadniczo paliwa rolniczego i nie jest sposobem na uniknięcie akcyzy od sprowadzonego auta osobowego.

Jak uzyskać potwierdzenie zapłaty albo zaświadczenie o zwolnieniu?

Do rejestracji auta w Polsce potrzebny jest dokument potwierdzający rozliczenie akcyzy, brak obowiązku jej zapłaty albo zwolnienie. W praktyce sprawę najczęściej załatwia się przez PUESC, korzystając z formularzy dotyczących AKC-US, potwierdzenia zapłaty albo zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie.

Jeżeli samochód został przywieziony z UE, można sprawdzić, czy formalności akcyzowe zostały dopełnione. Jeżeli samochód pochodzi spoza UE, systemy KAS mogą potwierdzać również formalności celne i podatkowe związane z VAT oraz akcyzą. Warto zachować potwierdzenie przelewu, UPO, dokumenty zakupu, dokumenty techniczne i dowody poprzedniej rejestracji.

FAQ

Czy każde auto sprowadzone z zagranicy podlega akcyzie?

Nie każde. Akcyza dotyczy samochodów osobowych w rozumieniu ustawy i określonych czynności, np. importu, nabycia wewnątrzwspólnotowego albo pierwszej sprzedaży przed krajową rejestracją. Samochody elektryczne, wodorowe i niektóre hybrydy mogą korzystać ze zwolnienia.

Czy akcyzę trzeba zapłacić przed rejestracją samochodu?

Tak, przy typowym nabyciu auta z UE zapłata powinna nastąpić w terminie 30 dni od powstania obowiązku podatkowego, ale nie później niż w dniu rejestracji samochodu w Polsce. Bez potwierdzenia rozliczenia akcyzy rejestracja może być niemożliwa.

Czy deklarację AKC-US trzeba składać elektronicznie?

Przedsiębiorcy muszą składać deklaracje elektronicznie. Osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej zwykle również korzystają z PUESC, ale w określonych przypadkach mogą posłużyć się formą papierową, zwłaszcza gdy występują problemy techniczne.

Czy samochód elektryczny z zagranicy jest zwolniony z akcyzy?

Tak, samochód osobowy będący pojazdem elektrycznym albo pojazdem napędzanym wodorem w rozumieniu ustawy o elektromobilności korzysta ze zwolnienia. Mimo zwolnienia może być potrzebne odpowiednie zaświadczenie albo dokument potwierdzający brak obowiązku zapłaty.

Czy można sprzedać auto sprowadzone jako mienie przesiedleńcze?

Sprzedaż, wynajem albo oddanie auta do używania osobie trzeciej przed upływem 12 miesięcy od dnia przywozu do Polski może spowodować utratę zwolnienia. Przed taką czynnością warto sprawdzić skutki podatkowe.

Podsumowanie

Sprowadzenie auta z zagranicy wymaga sprawdzenia, czy pojazd jest samochodem osobowym w rozumieniu ustawy akcyzowej, jaka czynność powoduje powstanie obowiązku podatkowego oraz jaka stawka ma zastosowanie. Najczęstsze stawki to 3,1% i 18,6%, lecz dla części hybryd oraz pojazdów elektrycznych i wodorowych obowiązują preferencje.

Najwięcej problemów praktycznych dotyczy podstawy opodatkowania, terminu powstania obowiązku podatkowego, dokumentów do rejestracji oraz zwolnienia dla mienia przesiedleńczego. W tych sprawach znaczenie mają konkretne dokumenty i fakty, dlatego bezpieczna ocena wymaga analizy indywidualnej sytuacji.

Źródła

• Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, w szczególności art. 100–106, art. 109a, art. 110 i art. 163a – ISAP.
• Platforma Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych: złożenie deklaracji akcyzowej od samochodu.
• Ministerstwo Finansów, podatki.gov.pl: stawki podatku akcyzowego.
• Wyrok TSUE z 7 czerwca 2007 r., C-156/04, dotyczący oceny miejsca stałego pobytu – EUR-Lex.