Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą, jestem ubezpieczona w ZUS-ie. Chciałabym, aby mój mąż, który jest ubezpieczony w KRUS-ie, okresowo pomagał mi w działalności. Czy mam obowiązek ubezpieczyć męża w ZUS-ie? Czy koszty związane ze szkoleniem męża, aby mógł mi pomagać, mogę zaliczyć w koszty prowadzenia działalności?
Zgodnie z przepisami, jeśli rozpoczyna się prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej (w rozumieniu ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej) lub też nawiązuje się współpracę przy prowadzeniu działalności jako osoba współpracująca z przedsiębiorcą, można zachować prawo do pozostania w KRUS-ie. Należy jednak spełniać kilka warunków (łącznie):
W przypadku, gdy w działalności gospodarczej przedsiębiorca zatrudnia małżonka, należy mieć na uwadze, że ewentualne wynagrodzenie za wykonaną pracę nie może zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Zasada ta ma zastosowanie również w sytuacji, gdy między przedsiębiorcą a współpracującym małżonkiem istnieje rozdzielność majątkowa. Jak bowiem mówi art. 23 ust. 1 pkt 10 ustawy o PIT, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci, a w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej – także małżonków i małoletnich dzieci wspólników.
Jeśli chodzi o pozostałe koszty, które mogłyby dotyczyć osób współpracujących, a jednocześnie stanowiłyby koszty uzyskania przychodów, to należy brać pod uwagę podstawową zasadę uznawania określonych wydatków za takie koszty. Zgodnie z nią, aby wydatek mógł być uznany za koszt, powinien spełniać łącznie następujące warunki:
Wszystkie rodzaje wydatków, które zostały poniesione w celu osiągnięcia przychodu jak np. koszty podnoszenia kwalifikacji zawodowych, koszty używania samochodu lub telefonu służbowego itp. powinny być traktowane tak samo, gdy odnoszą się do osoby współpracującej. Istotny jest zatem cel poniesienia wydatku, a to, że wydatek dotyczy właśnie osoby współpracującej, nie ma znaczenia, jeżeli spełniony jest warunek celowości.
Pani Anna prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą związaną z rękodziełem i sprzedażą dekoracji na zamówienie. Jej mąż, pan Jan, ubezpieczony w KRUS, od czasu do czasu pomaga jej w pakowaniu paczek i obsłudze klientów podczas targów. Zgłosił współpracę z żoną do KRUS, zachowując swoje ubezpieczenie rolnicze, ponieważ nadal pracuje na gospodarstwie, a jego podatek dochodowy z działalności nie przekracza ustalonego limitu. Pomoc pana Jana nie była opłacana, więc nie było potrzeby zgłaszania go do ZUS ani odprowadzania składek.
Pan Tomasz prowadzi warsztat samochodowy jako jednoosobową działalność gospodarczą. Jego żona, pani Maria, która posiada własne gospodarstwo rolne i ubezpieczenie w KRUS, chciała nauczyć się podstawowych czynności diagnostycznych, by w razie potrzeby pomóc mężowi w prostych naprawach. Pan Tomasz sfinansował dla niej krótkie szkolenie techniczne i ujął ten wydatek w kosztach działalności. Szkolenie zostało odpowiednio udokumentowane, a celem było zabezpieczenie ciągłości działalności w razie jego nieobecności. Ponieważ pani Maria nadal prowadziła gospodarstwo i spełniała wszystkie warunki przewidziane w ustawie, pozostała w KRUS bez konieczności zgłoszenia do ZUS.
Pani Ewa prowadzi pracownię krawiecką, a jej mąż, rolnik z długoletnim ubezpieczeniem w KRUS, wspiera ją sezonowo przy szyciu i obróbce materiałów. Choć początkowo chcieli zawrzeć umowę zlecenie, po konsultacji z doradcą zdecydowali się zgłosić jego współpracę w ramach przepisów o osobach współpracujących z przedsiębiorcą. Pan Marek złożył wymagane oświadczenie w KRUS i dopełnił formalności, dzięki czemu nie stracił prawa do ubezpieczenia rolniczego. Koszty zakupu nowej maszyny, na której miał pracować, zostały zaksięgowane jako koszt uzyskania przychodu, ponieważ służyły bezpośrednio działalności firmy.
Współpraca małżonka rolnika z przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą jest możliwa bez utraty ubezpieczenia w KRUS, pod warunkiem spełnienia określonych ustawowo warunków. Kluczowe jest zachowanie ciągłości ubezpieczenia rolniczego, złożenie odpowiedniego oświadczenia i nieprzekroczenie limitu podatku dochodowego. Choć wynagrodzenie dla współmałżonka nie stanowi kosztu uzyskania przychodu, to już wydatki na szkolenia czy wyposażenie, służące działalności, mogą być takim kosztem — o ile są celowe i właściwie udokumentowane.
Potrzebujesz indywidualnej porady prawnej w podobnej sprawie? Skorzystaj z naszej pomocy online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Opisz swój problem, a nasz prawnik przygotuje dla Ciebie rzetelną i przejrzystą odpowiedź dopasowaną do Twojej sytuacji. Sprawdź, jak proste może być prawo z eporady24.pl.
1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350
2. Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - Dz.U. 2004 nr 173 poz. 1807
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Dlaczego warto?Numer telefonu pozwoli na kontakt
w przypadku podania nieprawidłowego emaila.
Otrzymasz SMS o wycenie i przygotowaniu
głównej odpowiedzi, a także w przypadku
problemów technicznych. Wiele razy podany
numer pomógł szybciej rozwiązać problem.
Wycenę wyślemy do 1 godziny
* W dni robocze w godzinach od 7 do 20.
* W weekendy i święta do 2 godzin.
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Pracujemy 7 dni w tygodniu
O autorze: Wioleta Biel