5 lat temu wyjechałam do pracy do Anglii, jednak kłopoty ze zdrowiem zmusiły mnie do szybkiego powrotu do Polski. Po powrocie zaczęłam opłacać KRUS (nie posiadam gospodarstwa, ale rodzice mają niewielkie). 3 lata temu wróciłam do Anglii i pracuję tutaj, ale nie wyrejestrowałam się z KRUS-u, czyli mam teraz dwa ubezpieczenia – w Anglii i w Polsce. Czy taka sytuacja jest prawidłowa?
Musi Pani wiedzieć, że nie można podlegać pod ubezpieczenie KRUS jednocześnie będąc zatrudnionym, min. w krajach UE czy Polsce – to bez znaczenia.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, wymienionemu ubezpieczeniu podlega obowiązkowo: rolnik, zamieszkujący i prowadzący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osobiście i na własny rachunek działalność rolniczą w pozostającym w jego posiadaniu gospodarstwie rolnym o powierzchni powyżej 1 ha przeliczeniowego użytków rolnych lub dział specjalny produkcji rolnej, w tym również w ramach grupy producentów rolnych, a także małżonek rolnika oraz domownik stale pracujący w tym gospodarstwie, jeżeli rolnik ten, jego małżonek, domownik, nie podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu, nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty, albo nie ma ustalonego prawa do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Uznaje się, że rolnik lub domownik podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu, jeżeli z tytułu wykonywania pracy (bez względu na wymiar czasu pracy) czy innej aktywności zawodowej, objęty jest obowiązkowymi ubezpieczeniami: emerytalnym i rentowymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 121 z późn. zm.).
Jeśli KRUS podejmie informację o pracy za granicą, wykluczy Panią z ubezpieczenia wstecz.
Nie posiada Pani gospodarstwa, więc rozumiem, że była Pani zgłoszona jako domownik przez rodziców. Niestety błędnie, a składki za Panią należne można odzyskać od KRUS.
Zobacz również: Kto wydaje zaświadczenie o pracy w gospodarstwie rolnym?
Pani Anna przez kilka lat mieszkała i pracowała w Irlandii, jednak ze względu na chorobę matki postanowiła na pewien czas wrócić do Polski. Zamieszkała z rodzicami, którzy prowadzili małe gospodarstwo rolne, i została zgłoszona jako domownik do KRUS. Po kilku miesiącach wyjechała ponownie za granicę, nie informując o tym KRUS-u. Dopiero gdy zorientowała się, że w Irlandii płaci składki ubezpieczeniowe jako pracownik, zaczęła mieć wątpliwości. Po konsultacji z doradcą złożyła wniosek o wyrejestrowanie z KRUS oraz zwrot składek za okres, w którym podlegała zagranicznemu ubezpieczeniu. KRUS uznał jej rację i po kilku miesiącach otrzymała zwrot nienależnych opłat.
Pan Marek, po zakończeniu pracy sezonowej w Niemczech, na kilka tygodni wrócił do Polski i zgłosił się jako domownik w gospodarstwie teściów. Po krótkim czasie otrzymał jednak stałą ofertę zatrudnienia za granicą i wyjechał, nie wyrejestrowując się z KRUS. Przez dwa lata płacił podwójne składki – w Niemczech i w Polsce – nie wiedząc, że to niedozwolone. Dopiero kiedy ubiegał się o świadczenie z niemieckiego systemu, urząd pracy zażądał wyjaśnień w sprawie podwójnego ubezpieczenia. Wtedy pan Marek dowiedział się, że powinien był zakończyć ubezpieczenie w KRUS i że może ubiegać się o zwrot nadpłaconych składek.
Pani Ewa przez kilka lat mieszkała w Wielkiej Brytanii, gdzie legalnie pracowała i odprowadzała składki. W tym czasie jej ojciec, rolnik, zgłosił ją jako domownika do KRUS, sądząc, że to pomoże jej w przyszłości przy ubieganiu się o emeryturę rolniczą. Pani Ewa o niczym nie wiedziała. Kiedy po powrocie do Polski chciała zapisać się do ZUS jako osoba bezrobotna, okazało się, że nadal widnieje w systemie KRUS jako osoba ubezpieczona. Musiała więc najpierw doprowadzić do wyrejestrowania i wykazać, że nie spełniała warunków jako domownik. Dzięki zebranym dowodom – m.in. dokumentom zatrudnienia i rezydencji w Wielkiej Brytanii – udało się to załatwić i KRUS przychylił się do wniosku o zwrot składek.
Podwójne ubezpieczenie – w KRUS i za granicą – to sytuacja niezgodna z prawem, która może skutkować konsekwencjami finansowymi i formalnymi. Osoby pracujące legalnie za granicą automatycznie podlegają tamtejszym systemom ubezpieczeń społecznych i nie mogą równocześnie pozostawać w KRUS jako rolnicy czy domownicy. Warto jak najszybciej wyjaśnić swoją sytuację, złożyć wniosek o wyrejestrowanie i ubiegać się o zwrot nienależnie opłaconych składek, zanim sprawą zainteresują się instytucje zagraniczne lub polskie.
Masz wątpliwości, czy Twoje ubezpieczenie w KRUS jest zgodne z przepisami? Pracujesz za granicą i nie wiesz, czy należy Ci się zwrot składek? Skorzystaj z naszej porady prawnej online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Prześlij swoje pytanie, a prawnik przeanalizuje Twoją sytuację i przygotuje jasną, rzetelną odpowiedź dostosowaną do Twojego przypadku.
1. Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz.U. 1991 nr 7 poz. 24
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Dlaczego warto?Numer telefonu pozwoli na kontakt
w przypadku podania nieprawidłowego emaila.
Otrzymasz SMS o wycenie i przygotowaniu
głównej odpowiedzi, a także w przypadku
problemów technicznych. Wiele razy podany
numer pomógł szybciej rozwiązać problem.
Wycenę wyślemy do 1 godziny
* W dni robocze w godzinach od 7 do 20.
* W weekendy i święta do 2 godzin.
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Pracujemy 7 dni w tygodniu
O autorze: Izabela Nowacka-Marzeion